سرمقاله/

صنایع‌ پایین‌دستی رو به افول

با وجود اینکه مسئولان گاه خبر از کاهش قیمت‌ها می‌دهند اما تجربه به ما ثابت کرده وقتی نرخی محصول یا ارزی در ایران افزایش یافت، دیگر کاهش نمی‌یابد. دلار نیز تاکنون از این روند مستثنا نبوده است؛ بنابراین حتی اگر مسئولان و سیاست‌گذاران رده بالای کشور هم وعده افت قیمت‌ها را بدهند، باز هم به تحقق آن امیدی نداریم.

به یاد داریم دوره‌ای که نرخ دلار ۱۳ هزار تومان بود و مسئولان تاکید کردند روی ارز سرمایه‌گذاری نکنید، چراکه قیمت‌ها کاهش می‌یابد و متضرر می‌شوید. اما درحال‌حاضر، نرخ دلار حدود ۳۰ هزار تومان افزایش یافته و بخش تولید، متضرر اصلی این شرایط است. بازارهای ما تاثیر مستقیمی از نرخ دلار می‌پذیرند و همین موضوع بر عملکرد تولیدکنندگان و فعالان صنعتی نیز اثرگذار است.

 در تشریح قدرت نرخ دلار در بازار فروش داخلی محصولات همین بس که قبل از ساعت ۱۲ظهر، تمامی بازارهای بزرگ ما تعطیل است، چراکه واحدهای بالادستی قبل از تعیین نرخ ارز، محصول خود را به فروش نمی‌رسانند.

این اثرگذاری به‌ویژه در صنایع بالادستی محسوس‌تر است، چراکه در مواردی تولیدکنندگان صنایع پایین‌دستی ناچارند برای تداوم فعالیت و گردش چرخه تجاری خود، قبل از مشخص شدن نرخ دلار روز هم، خرید و فروش داشته باشند. بدون تردید این اندازه وابستگی به نرخ ارز اشتباهی مهلک برای صنایع است. وابسته کردن صنایع داخلی به ارز تحریمی بسیار نابخردانه است.

حال اگر پس از مشخص شدن نرخ ارز، قیمت‌ها نزولی باشند یا حتی ثابت بماند، بازار وارد فاز رکود می‌شود و از حجم معاملات به‌شدت کاسته می‌شود. متاسفانه این‌گونه نابسامانی‌هایی که در بازار مشاهده می‌شود، ناشی از عملکرد اشتباه متولیان امر است. گره زدن قیمت محصولات داخلی به نرخ فروش همین محصولات در بولتن‌های خارجی و ارز، این چالش‌ها را ایجاد کرده است.

در ادامه باید خاطرنشان کرد با وجود اینکه ۷ ماه از امسال گذشته، اما ستاد تنظیم بازار هنوز نتوانسته یک آیین‌نامه داخلی برای فروش فولاد مصوب کند. همچنان درگیری برای تعیین قیمت کف و سقف فولاد در معاملات بورس کالا ادامه دارد.

جالب اینکه، بخش گسترده‌ای از صنعت فولاد به دولت وابسته است. تا جایی‌که مدیران این شرکت‌ها از سوی وزرای دولت انتخاب می‌شوند. اما در اجرای مصوبات می‌گویند همین شرکت‌ها مقررات را اجرایی نمی‌کنند.

گفتنی است بخشی از مشکلاتی که فعالیت این صنایع را متاثر می‌کند، ناشی از وابستگی برخی تولیدکنندگان به دولت و تبعیض در شرایط است.

بسیاری از این تولیدکنندگان از امتیازات ویژه‌ای برخوردار هستند و گویی در عمل موظف به اجرای قوانین، مقررات و مصوبات نیستند. این رفتار تبعیض‌آمیز دولت میان صنایع خصوصی و دولتی، همواره روند ادامه تولید را برای ما دشوار کرده است.

درنتیجه اعمال سیاست‌های اشتباه، تولیدکنندگان صنایع پایین‌دستی فولاد کشور که اغلب هم به بخش خصوصی تعلق دارند با چالش‌های عمده‌ای مواجه شده‌اند. صنایع ما با افول روبه‌رو شده‌اند و فقط با ۳۰ تا ۴۰ درصد ظرفیت خود فعالیت می‌کنند و در آستانه تعطیلی قرار گرفته‌اند.

این درحالی است که شمش فولاد درحال‌حاضر با قیمت بیش از ۳۰ درصد بالای نرخ جهانی در داخل معامله می‌شود. در همین حال تولیدکنندگان شمش از منابع ارزان انرژی و مواد اولیه داخلی برخوردار هستند. در چنین شرایطی عزمی برای بهبود این اوضاع وجود ندارد.

با وجود سیاست‌های حاکم یادشده تولید در صنایع گوناگون به زانو افتاده اما فعالیت در حوزه ملک و سکه و دلار در همین بازه زمانی، رشد و رونق قابل‌توجهی داشته است. در چنین شرایطی ما موظف به پرداخت انواع مالیات و عوارض هستیم اما این دست دلالان هیچ نوع حقی را به دولت پرداخت نمی‌کنند. طبیعی است که در چنین شرایطی واسطه‌گری توسعه می‌یابد.

سیدعلی‌محمد ابویی‌مهریزی-نایب‌رئیس انجمن نوردکاران

انتهای پیام/



چاپ