راه رونق معادن در مناطق مرزی

یکی از راهکارهایی که برای رونق فروش مواد معدنی مطرح می‌شود، تشکیل بازارچه‌های مرزی است. باتوجه به اینکه استان‌های مرزی ایران هر کدام از لحاظ ذخایر معدنی غنی هستند و تنوع زیادی در محصولات معدنی دارند، با راه‌اندازی طاین بازارچه‌ها می‌توان شاهد رشد اشتغال، ارزآوری و توسعه مناطقی بود که اغلب نیز با مشکل محرومیت روبه‌رو هستند.



روزنامه «روزگار معدن» درباره اهمیت رونق بازارچه‌های مرزی و بازارهای مشترک و تاثیر آن بر توسعه اقتصادی آن منطقه و کشور گزارشی تهیه‌ کرده که در زیر می‌خوانید.

اهمیت برپایی نمایشگاه

عباسعلی ایروانی، مدیرکل دفتر نظارت امور معدنی وزارت صنعت، معدن و تجارت با اشاره به اهمیت برپایی نمایشگاه به‌صورت بازارچه‌های مرزی به «روزگار معدن» گفت: با نمایش تولیدات معدنی می‌توانیم به رونق و فروش معادن کشور کمک کنیم. با برگزاری چنین نمایشگاه‌ها و بازارچه‌هایی مخاطبان این حوزه در کشورهای همجوار به مناطق مرزی می‌آیند و در نتیجه نیازسنجیجدید انجام و مشتری‌های تازه‌ای برای محصول معدنی پیدا می‌شود. مدیرکل دفتر نظارت امور معدنی وزارت صنعت، معدن و تجارت با بیان اینکه مواد معدنی نیازمند بازاری هستند که پشتوانه و حمایت دولتی داشته باشد، اظهار کرد: فعال این حوزه باید اطلاع دقیقی از ماده خریداری شده و محل استخراج و ویژگی‌های آن داشته باشد؛ به‌عنوان نمونه فعالان و معامله‌گران سنگ‌های تزئینی باید نسبت به مکان استخراج آن ماده معدنی، میزان ذخایر معدن، کیفیت ماده معدنی و مواردی از این دست اطلاعاتی داشته باشند. این مسئله درباره سایر مواد معدنی همچون سیمان، گچ و... نیز صدق می‌کند؛ بنابراین به‌راحتی نمی‌توان وارد این بازار شد و برای حضور و فعالیت در این بازار باید آگاهی داشت.

رونق مناطق مرزی

ایروانی با بیان اینکه توجه به بازارچه‌های مرزی موجب رونق اقتصاد مناطق مرزی کشور می‌شود، تصریح کرد: اگر شهرهای واقع در مناطق مرزی به‌طور مثال کرمانشاه و... بتوانند نیاز ساکنان هم‌مرز خود در کشورهای مجاور را تامین کنند، می‌توان شاهد ارزآوری و رونق اقتصادی مناطق محلی و مرزی بود. او تصریح کرد: حداقل شهرهای مرزی کشورهایی مثل عراق، افغانستان و پاکستان می‌توانند نیاز محلی خود را از استان‌های هم‌مرز خود تامین کنند.

مدیرکل دفتر نظارت امور معدنی وزارت صنعت، معدن و تجارت در پاسخ به این سوال که توسعه معادن کشور در مناطق کمتر برخوردار چقدر می‌تواند به توسعه کشور کمک کند، تصریح کرد: برگزاری روزبازارها و بازارچه‌های مرزی از قدیم همواره متداول بوده و موضوع جدیدی نیست. بارها شاهد بوده‌ایم در این بازارچه‌ها انواع کالا خریدوفروش شده، اما این مهم امروز به ارتباطات و روابط ما با کشورهای همسایه بستگی دارد. هر چه روابط دو کشور همسایه گسترده‌تر باشد، روزبازارها و بازارچه‌های مرزی نیز توسعه و رونق بیشتری پیدا می‌کنند.

سیاست حمایتی دولت

ایروانی با بیان اینکه سیاست دولت جمهوری اسلامی همیشه حمایت از بازارهای مشترک محلی بوده، به اهمیت آنها اشاره و تصریح کرد: رونق اقتصادی منطقه‌، توسعه معدنکاری، رشد اشتغال و افزایش توانمندی کشور از مهم‌ترین نتایج رونق و توسعه بازارهای مشترک و بازارچه‌های مرزی است. او ادامه داد: هرچه کسب‌وکار و تبادل پولی -مالی بین دو کشور همسایه بیشتر باشد، به‌طور طبیعی توسعه اقتصادی و اجتماعی در مناطق مرزی که عمدتا از مناطق کم‌برخوردار هستند نیز افزایش پیدا می‌کند. در این شرایط هرچه فروش مواد معدنی بیشتر باشد، تولید و کسب‌وکار نیز رونق می‌گیرد. به‌این‌ترتیب تبادلات مرزی می‌تواند نقش بسیار مهمی در توسعه استان‌های مرزی داشته باشد.

فعالیت معادن غیرفعال

مدیرکل دفتر نظارت امور معدنی وزارت صنعت، معدن و تجارت در پاسخ به این سوال که برای فعالیت معادن غیرفعال در استان‌های کم‌برخوردار چه اقدامی می‌توان انجام داد، تصریح کرد: اغلب معادنی که در این استان‌ها قرار دارند، در مناطق دورافتاده هستند. اگر بتوانیم بر فرآوری مواد معدنی استخراج‌شده این مناطق تمرکز کنیم، در توسعه آنها می‌توانیم موفق‌تر عمل کنیم. به‌طور مثال شهرستان خواف واقع در استان خراسان رضوی که معادن سنگ‌آهن سنگان در آنجا واقع شده‌اند، امروز شرایط خوبی دارد. اگر چندین سال قبل که هنوز این معادن رونق پیدا نکرده بودند، این منطقه مشکلاتی مثل ناامنی و محرومیت داشت، امروز وضعیت اهالی بسیار مناسب شده است. حداقل ۶ هزار تریلی در روز مواد معدنی در این منطقه جابه‌جا می‌شود و شاهدیم که اشتغال زیادی ایجاد شده است.

 ایروانی با اشاره به مثال دیگری در خراسان شمالی نیز گفت: در شهرستان جاجرم واقع در جنوب غربی استان خراسان شمالی نیز ابتدا کارخانه تولید آلومینیوم در یک منطقه محروم احداث شد و به‌تدریج شاهد رونق این منطقه بودیم. به این ترتیب معادن می‌توانند نقش بسیار پررنگی در توسعه مناطق محروم و کم‌برخوردار ایفا کنند.

اهمیت توجه به بازارچه‌های مرزی

محمدعارف ابراهیمی، رئیس خانه معدن استان کرمانشاه نیز درباره اهمیت تشکیل بازارچه‌های مرزی و برگزاری نمایشگاه‌های مشترک و روزبازارها در مناطق مرزی دو کشور همسایه به «روزگار معدن» گفت: صادرات به عراق به‌دلیل کیفیت مواد معدنی کرمانشاه و نزدیکی این استان به این کشور مرزی بسیار به‌صرفه است. استان کرمانشاه با عراق ۳۷۱ کیلومتر مرز مشترک دارد که این مهم می‌تواند یکی از ظرفیت‌های این استان مرزی باشد. او با اشاره به پیامدهای جنگ تحمیلی تصریح کرد: بعد از جنگ تحمیلی، کار اکتشاف و استخراج بسیاری از معادن در این استان تعطیل شد. به‌دلیل اینکه مین‌های زیادی در زمین وجود داشتند، حدود ۱۵سال در این استان اکتشاف اصولی انجام نشد و کار عمرانی به تعویق افتاد.

معادن غنی کرمانشاه

رئیس خانه معدن استان کرمانشاه درباره اهمیت بافت سرزمینی کرمانشاه و ظرفیت غنی آن در ذخایر مواد معدنی گفت: کرمانشاه معادن زیادی از جمله سنگ در هرسین و اسلام‌آباد غرب، خاک صنعتی، منگنز و قیر طبیعی در قصر شیرین و گیلان غرب و چندین کارخانه سیمان، کاشی و سرامیک را در خود جای‌ داده است. او با اشاره به اهمیت توجه به رشد فرآوری مواد معدنی تصریح کرد: اگر معادن این منطقه از کشور به فرآوری توجه کنند، به‌طور حتم شاهد رونق بیشتری در این استان خواهیم بود. البته برای این مهم به سرمایه‌گذاری گسترده‌ای نیاز داریم.

ابراهیمی با اشاره به نیاز کشورهای همسایه به مواد معدنی ایران تصریح کرد: به‌طور حتم عراق و سوریه نیازمند بازسازی خرابی‌های ناشی از جنگ هستند و سنگ از جمله مواد معدنی است که این کشورها به آن نیاز دارند. ازآنجایی‌که استان کرمانشاه نزدیک مرز این کشورها قرار دارد، می‌تواند بازار و نمایشگاه خوبی برای نمایش ظرفیت‌ها و توانمندی ایران در حوزه معدن به کشورهای همسایه باشد. او تاکید کرد: تشکیل بازارچه‌های مرزی جزو اقدامات موثری است که باید در سیاست‌ها مورد توجه قرار گیرد. او تاکید کرد: خانه معدن استان کرمانشاه امیدوار است که سرمایه‌گذاران در این حوزه ورود کنند تا این مهم اتفاق بیفتد.

مشکلات صادرات

رئیس خانه معدن استان کرمانشاه با اشاره به مشکلات صادرات مواد معدنی در کشور تصریح کرد: در کل باید با بخش معدن مقداری مهربان‌تر برخورد کرد تا بتواند رونق پیدا کند؛ به‌طور مثال مسئولان منابع طبیعی باید با معدنکاران همکاری بهتری داشته باشند. گاهی زمین‌هایی در اختیار مرتع‌داران قرار می‌گیرد که ازسوی سازمان مراتع، جنگل‌ها و آبخیزداری کشور واگذار می‌شود و از طرف دیگر زمین‌هایی در اختیار عده‌ای دیگر به‌عنوان معدنکار قرار می‌گیرد که ازسوی وزارت صنعت، معدن و تجارت واگذار می‌شود. او تاکید کرد: باید حمایت حاکمیتی و دولتی از معدن انجام شود.

ابراهیمی در پاسخ به این سوال که چه انتظاری از دولت دارید، تصریح کرد: به عملکرد دولت و وزارتخانه در زمینه معدن منتقد هستم. در چند سال گذشته با سیاست‌های دولت معدنکاری به‌جای توسعه به سمت افول پیش رفته است؛ از همین رو دولتمردان باید به اجرای سیاست اقتصاد مقاومتی و تسهیل شرایط تولید در بخش معدن توجه کنند. امیدوارم معاونت معدنی این مهم را مد نظر قرار دهد تا معدنکاری هر چه بیشتر رونق یابد.

کلام آخر

کارشناسان باور دارند که رونق بازارچه‌های مرزی و تشکیل بازار و نمایشگاه‌های مشترک با کشورهای همسایه مسئله مهمی است که باید مورد توجه قرار گیرد. با توسعه این بازارها می‌توان زمینه‌های توسعه صادرات را ایجاد کرد. از آنجاکه کشورهای هم‌مرز ایران از جمله عراق، افغانستان و پاکستان هر کدام به محصول معدنی خاصی نیاز دارند، استان‌های معدنی مرزی نیز می‌توانند گزینه‌های مناسبی برای رفع نیاز این کشورها باشند و توسعه این روابط اقتصادی می‌تواند به رونق استان‌های مرزی کشور که اغلب با مشکل بیکاری و محرومیت دست به گریبان هستند، کمک کند.

انتهای پیام/


چاپ